31. Osmanlı padişahı
Abdülmecid
Resmî adıI. Abdülmecid
1839–1861Dağılma Dönemi10 sadrazam4 şeyhülislam
Tanzimat ve Islahat fermanlarını ilan eden, Kırım Savaşı'nı yaşayan ve ilk dış borçlanmayı yapan Batı yanlısı padişah.
Saltanatı
| Sıra | Başlangıç – bitiş | Süre | Sona eriş |
|---|---|---|---|
| 1.saltanat | 1 Temmuz 1839 – 25 Haziran 1861 | 21 yıl, 359 gün | vefatBabasının ölümü üzerine on altı yaşında tahta çıktı; yirmi iki yıllık saltanatı tüberkülozdan ölümüyle bitti. |
Süreler tarihlerden hesaplanmıştır; ≈ işaretli olanlar, ay ya da yıl düzeyinde bilinen tarihlere dayandığı için yaklaşıktır.
Saltanatında görev yapanlar
Sadrazamlar 10 kişi, 23 atama
- Mehmed Emin Rauf Paşadevam2. görev1833–1839
- Koca Hüsrev Mehmed Paşa1839–1841
- Mehmed Emin Rauf Paşa3. görev1841
- Topal İzzet Mehmed Paşa2. görev1841–1842
- Mehmed Emin Rauf Paşa4. görev1842–1846
- Koca Mustafa Reşid Paşa1846–1848
- İbrahim Sarim Paşa1848
- Koca Mustafa Reşid Paşa2. görev1848–1852
- Mehmed Emin Rauf Paşa5. görev1852
- Koca Mustafa Reşid Paşa3. görev1852
- Mehmed Emin Âli Paşa1852
- Damat Mehmed Ali Paşa1852–1853
- Mustafa Naili Paşa1853–1854
- Kıbrıslı Mehmed Emin Paşa1854
- Koca Mustafa Reşid Paşa4. görev1854–1855
- Mehmed Emin Âli Paşa2. görev1855–1856
- Koca Mustafa Reşid Paşa5. görev1856–1857
- Mustafa Naili Paşa2. görev1857
- Koca Mustafa Reşid Paşa6. görev1857–1858
- Mehmed Emin Âli Paşa3. görev1858–1859
- Kıbrıslı Mehmed Emin Paşa2. görev1859
- Mütercim Mehmed Rüşdi Paşa1859–1860
- Kıbrıslı Mehmed Emin Paşa3. görev1860–1861
Şeyhülislamlar 4 kişi
Sadrazamlar
| Ad | Görev tarihleri | Görev süresi | Not |
|---|---|---|---|
| Mehmed Emin Rauf Paşa2. görev | 17 Şubat 1833 – 8 Temmuz 1839 | ≈ 6 yıl, 144 gün | önceki saltanattan devam |
| Koca Hüsrev Mehmed Paşa | 8 Temmuz 1839 – 29 Mayıs 1841 | ≈ 1 yıl, 326 gün | |
| Mehmed Emin Rauf Paşa3. görev | 29 Mayıs 1841 – 7 Ekim 1841 | ≈ 130 gün | |
| Topal İzzet Mehmed Paşa2. görev | 7 Ekim 1841 – 3 Eylül 1842 | ≈ 331 gün | |
| Mehmed Emin Rauf Paşa4. görev | 3 Eylül 1842 – 31 Temmuz 1846 | ≈ 3 yıl, 332 gün | |
| Koca Mustafa Reşid Paşa | 31 Temmuz 1846 – 28 Nisan 1848 | ≈ 1 yıl, 271 gün | |
| İbrahim Sarim Paşa | 28 Nisan 1848 – 13 Ağustos 1848 | ≈ 107 gün | |
| Koca Mustafa Reşid Paşa2. görev | 13 Ağustos 1848 – 27 Ocak 1852 | ≈ 3 yıl, 166 gün | |
| Mehmed Emin Rauf Paşa5. görev | 27 Ocak 1852 – 7 Mart 1852 | ≈ 41 gün | |
| Koca Mustafa Reşid Paşa3. görev | 7 Mart 1852 – 7 Ağustos 1852 | ≈ 152 gün | |
| Mehmed Emin Âli Paşa | 7 Ağustos 1852 – 4 Ekim 1852 | ≈ 58 gün | |
| Damat Mehmed Ali Paşa | 4 Ekim 1852 – 14 Mayıs 1853 | ≈ 223 gün | |
| Mustafa Naili Paşa | 14 Mayıs 1853 – 30 Mayıs 1854 | ≈ 1 yıl, 16 gün | |
| Kıbrıslı Mehmed Emin Paşa | 30 Mayıs 1854 – 24 Kasım 1854 | ≈ 176 gün | |
| Koca Mustafa Reşid Paşa4. görev | 24 Kasım 1854 – 4 Mayıs 1855 | ≈ 163 gün | |
| Mehmed Emin Âli Paşa2. görev | 4 Mayıs 1855 – 1 Aralık 1856 | ≈ 1 yıl, 210 gün | |
| Koca Mustafa Reşid Paşa5. görev | 1 Aralık 1856 – 2 Ağustos 1857 | ≈ 244 gün | |
| Mustafa Naili Paşa2. görev | 2 Ağustos 1857 – 23 Ekim 1857 | ≈ 82 gün | |
| Koca Mustafa Reşid Paşa6. görev | 23 Ekim 1857 – 7 Ocak 1858 | ≈ 75 gün | |
| Mehmed Emin Âli Paşa3. görev | 7 Ocak 1858 – 8 Ekim 1859 | ≈ 1 yıl, 275 gün | |
| Kıbrıslı Mehmed Emin Paşa2. görev | 8 Ekim 1859 – 24 Aralık 1859 | ≈ 77 gün | |
| Mütercim Mehmed Rüşdi Paşa | 24 Aralık 1859 – 27 Mayıs 1860 | ≈ 155 gün | |
| Kıbrıslı Mehmed Emin Paşa3. görev | 27 Mayıs 1860 – 6 Ağustos 1861 | ≈ 1 yıl, 70 gün | sonraki saltanatta da sürdü |
Şeyhülislamlar
| Ad | Görev tarihleri | Görev süresi | Not |
|---|---|---|---|
| Mekkizade Mustafa Asım Efendi3. görev | 8 Şubat 1833 – 20 Kasım 1846 | 13 yıl, 285 gün | önceki saltanattan devam |
| Ahmed Arif Hikmet Bey Efendi | 11 Aralık 1846 – 24 Mart 1854 | 7 yıl, 103 gün | |
| Meşrepzade Mehmed Arif Efendi | 21 Mart 1854 – 27 Aralık 1858 | 4 yıl, 281 gün | |
| Mehmed Sadeddin Efendi | 27 Aralık 1858 – 23 Kasım 1863 | 4 yıl, 331 gün | sonraki saltanatta da sürdü |
Kişiler ve tarihler iki defterin Vikipedi listelerinden; bir görev, tarihleri saltanata değdiği ölçüde burada yer alır. Yalnız ayı ya da yılı bilinen bir tarih saltanat sınırına düşüyorsa listenin görevi bu padişahın altında gösterip göstermediğine bakılır. Yalnız yılı bilinen tarihler yaklaşıktır.
Hayatı
- Doğum
- 25 Nisan 1823, İstanbul
- Ölüm
- 25 Haziran 1861, Ihlamur Köşkü, Beşiktaş, İstanbul eceliyleBabası gibi tüberküloza yakalandı ve 39 yaşında Ihlamur Köşkü'nde hayatını kaybetti.
- Annesi
- Bezmiâlem Vâlide Sultan
- Babası
- II. Mahmud 30. Osmanlı padişahı
- Tahta çıkan oğulları
- V. Murad, II. Abdülhamid, V. Mehmed, VI. Mehmed
- Türbesi
- Sultan Abdülmecid Türbesi, Yavuz Sultan Selim Camii haziresi, Fatih, İstanbul
Önemli olaylar
- 3 Kasım 1839Gülhane Hatt-ı Hümayunu (Tanzimat Fermanı) okunarak yeni bir reform dönemi başlatıldı.
- 13 Temmuz 1841Londra Boğazlar Sözleşmesi'yle yabancı savaş gemilerine Boğazlar kapatıldı.
- 4 Ekim 1853Rusya'ya savaş açıldı; İngiltere ve Fransa'nın katıldığı Kırım Savaşı başladı.
- 24 Ağustos 1854Savaş giderlerini karşılamak için ilk kez dışarıdan borç alındı.
- 18 Şubat 1856Gayrimüslimlere yeni haklar tanıyan Islahat Fermanı ilan edildi.
- 30 Mart 1856Paris Antlaşması'yla Kırım Savaşı sona erdi; devletin toprak bütünlüğü güvenceye alındı.
Kaynak notları
- Cülus tarihi: DİA 1 Temmuz 1839, Vikipedi 2 Temmuz 1839 verir; DİA esas alındı.
- Yaş: DİA öldüğünde 39, Vikipedi 38 yaşında olduğunu yazar.
- Ölüm nedeni: DİA tüberküloz, Vikipedi verem der (aynı hastalık).
Kaynakların ayrıştığı ya da verinin nasıl okunduğunu açıklayan notlar.
Kaynaklar
- Vikipedi“Abdülmecid – Vikipedi”, Türkçe Vikipedi. tr.wikipedia.org/wiki/AbdülmecidCC BY-SA 4.0; içerik özetlenerek ve yeniden düzenlenerek kullanılmıştır.
- TDV İslâm AnsiklopedisiCevdet Küçük, “ABDÜLMECİD”, TDV İslâm Ansiklopedisi, c. 1, 1988, s. 259-263. islamansiklopedisi.org.tr/abdulmecidBu maddeden yalnızca olgular alınmış, metin aktarılmamıştır.
- VikipediVikipedi, “Osmanlı sadrazamları listesi” ve sadrazamların kendi maddeleri (alındı 1–2 Kasım 2026), CC BY-SA 4.0. tr.wikipedia.org/wiki/Osmanlı_sadrazamları_listesisadrazamların görev tarihleri; CC BY-SA 4.0
- Vikipedi“Osmanlı şeyhülislamları listesi”, Türkçe Vikipedi, 36830507 numaralı sürüm (22 Şubat 2026). tr.wikipedia.org/wiki/Osmanlı_şeyhülislamları_listesişeyhülislamların görev tarihleri; CC BY-SA 4.0