33. Osmanlı padişahı

V. Murad

1876Dağılma Dönemi1 sadrazam1 şeyhülislam

Abdülaziz'i deviren darbeyle tahta çıkan, ruhsal hastalığı nedeniyle 93 gün sonra indirilen ve en kısa hüküm süren padişah.

Sadrazamlar ağacında gösterŞeyhülislamlar ağacında gösterVikipedi’de oku ↗DİA maddesi ↗

Saltanatı

SıraBaşlangıç – bitişSüreSona eriş
1.saltanat30 Mayıs 1876 – 31 Ağustos 187693 güntahttan indirildiAbdülaziz'i deviren darbeyle tahta çıkarıldı; ağırlaşan ruhsal hastalığı yüzünden 93 gün sonra fetvayla indirildi.

Süreler tarihlerden hesaplanmıştır; ≈ işaretli olanlar, ay ya da yıl düzeyinde bilinen tarihlere dayandığı için yaklaşıktır.

Saltanatında görev yapanlar

Sadrazamlar 1 kişi

  1. Mütercim Mehmed Rüşdi Paşadevam4. görev1876

Şeyhülislamlar 1 kişi

  1. Hasan Hayrullah Efendidevam2. görev1876–1877
Çubuklar, görevin bu saltanata düşen kısmıdır; açık renkli çubuk önceki saltanattan devam eden görevdir. Her satır kişinin sayfasına gider.

Sadrazamlar

AdGörev tarihleriGörev süresiNot
Mütercim Mehmed Rüşdi Paşa4. görev12 Mayıs 1876 – 19 Aralık 1876≈ 220 günönceki saltanattan devam; sonraki saltanatta da sürdü

Şeyhülislamlar

AdGörev tarihleriGörev süresiNot
Hasan Hayrullah Efendi2. görev12 Mayıs 1876 – 26 Temmuz 18771 yıl, 75 günönceki saltanattan devam; sonraki saltanatta da sürdü

Kişiler ve tarihler iki defterin Vikipedi listelerinden; bir görev, tarihleri saltanata değdiği ölçüde burada yer alır. Yalnız ayı ya da yılı bilinen bir tarih saltanat sınırına düşüyorsa listenin görevi bu padişahın altında gösterip göstermediğine bakılır. Yalnız yılı bilinen tarihler yaklaşıktır.

Hayatı

Doğum
22 Eylül 1840, Çırağan Sarayı, İstanbul
Ölüm
29 Ağustos 1904, Çırağan Sarayı, İstanbul eceliyleTahttan indirildikten sonra yirmi sekiz yıl Çırağan Sarayı'nda gözetim altında yaşadı ve şeker hastalığından öldü.
Annesi
Şevkefza Kadınefendi
Babası
Abdülmecid 31. Osmanlı padişahı
Türbesi
Yeni Cami Cedîd Havâtîn Türbesi, Eminönü, Fatih, İstanbul

Önemli olaylar

  1. 30 Mayıs 1876Serasker Kapısı'nda biat edildi; Abdülaziz'in hal fetvası okundu.
  2. 4 Haziran 1876Amcası Abdülaziz Feriye Sarayı'nda ölü bulundu; bu olay padişahı derinden sarstı.
  3. 15-16 Haziran 1876Çerkez Hasan Bey, vükelâ toplantısını basarak Hüseyin Avni Paşa'yı öldürdü.
  4. 31 Ağustos 1876Doktor raporlarının ardından hal fetvası okundu; yerine kardeşi Abdülhamid geçti.
  5. 20 Mayıs 1878Ali Suâvi'nin onu yeniden tahta çıkarma girişimi (Çırağan Vakası) kanlı biçimde bastırıldı.

Kaynak notları

  • Doğum tarihi: DİA 22 Eylül 1840, Vikipedi 21 Eylül 1840 verir; DİA esas alındı.
  • Anne adı: DİA 'Şevkiefser Kadıefendi', Vikipedi 'Şevkefza Sultan' yazar; yaygın biçim Şevkefza kullanıldı.
  • Asıl adı DİA'ya göre Mehmed'dir.
  • DİA künyesinde baskı yılı 2020, cilt 31 olarak görünüyor; basılı 31. cilt 2006 tarihlidir.
  • Ölümü eceliyle sayılır; ancak ölümüne kadar fiilen hapis hayatı yaşadı.
  • Doğum yeri DİA'da belirtilmiyor; Çırağan Sarayı bilgisi Vikipedi'den.
  • Ölüm nedeni (şeker hastalığı) DİA'dan; türbe adı DİA'da 'Yenicami Cedîd Havâtîn Türbesi' olarak geçer ve annesinin yanına gömüldüğü belirtilir.

Kaynakların ayrıştığı ya da verinin nasıl okunduğunu açıklayan notlar.

Kaynaklar

  1. Vikipedi
    “V. Murad – Vikipedi”, Türkçe Vikipedi. tr.wikipedia.org/wiki/V._MuradCC BY-SA 4.0; içerik özetlenerek ve yeniden düzenlenerek kullanılmıştır.
  2. TDV İslâm Ansiklopedisi
    Cevdet Küçük, “MURAD V”, TDV İslâm Ansiklopedisi, c. 31, 2020, s. 183-185. islamansiklopedisi.org.tr/murad-vBu maddeden yalnızca olgular alınmış, metin aktarılmamıştır.
  3. Vikipedi
    Vikipedi, “Osmanlı sadrazamları listesi” ve sadrazamların kendi maddeleri (alındı 1–2 Kasım 2026), CC BY-SA 4.0. tr.wikipedia.org/wiki/Osmanlı_sadrazamları_listesisadrazamların görev tarihleri; CC BY-SA 4.0
  4. Vikipedi
    “Osmanlı şeyhülislamları listesi”, Türkçe Vikipedi, 36830507 numaralı sürüm (22 Şubat 2026). tr.wikipedia.org/wiki/Osmanlı_şeyhülislamları_listesişeyhülislamların görev tarihleri; CC BY-SA 4.0

Bütün padişahlarSadrazamlar ağacıŞeyhülislamlar ağacı