Osmanlı şeyhülislamı
Hocazade Esad Efendi
1615–1625Duraklama Dönemi2 kez şeyhülislam oldu
İki kez şeyhülislam olan, II. Osman'ın kayınpederi; I. Mustafa'nın tahta çıkışı ve II. Osman'a karşı isyan sürecinde etkin rol oynayan âlim ve şair.
Şeyhülislamlıkları
| Sıra | Başlangıç – bitiş | Padişah | Süre | Görevden ayrılış |
|---|---|---|---|---|
| 32.1. görev | 2 Temmuz 1615 – 21 Mayıs 1622 | I. Ahmed, Deli Mustafa, Genç OsmanDuraklama Dönemipadişah değişince görevde kaldı | 6 yıl, 323 gün | istifaII. Osman'ın öldürülmesini önleyemedi, damadının cenazesine katılmayarak makamı bıraktı. |
| 34.2. görev | Ekim 1623 – 22 Mayıs 1625 | IV. MuradDuraklama Dönemi | ≈ 2 yıl | görevde vefatIV. Murad döneminde Zekeriyazade Yahya Efendi'nin azliyle yeniden getirildi; sadrazamla çekişirken öldü. |
Sıra, Vikipedi listesindeki atama sırasıdır; Hocazade Esad Efendi listede #26 numaralı şeyhülislamdır. ≈ işaretli süreler tarihlerden hesaplanmıştır.
Hayatı
- Köken
- ilmiye ailesiHoca Sâdeddin Efendi'nin ikinci oğlu; şeyhülislam ve tarihçi babasının desteğiyle kısa sürede üst makamlara çıktı
- Doğum
- İstanbul, 1570
- Aile
- Hoca Sâdeddin Efendi ailesi (Hocazadeler)
- Ölüm
- görevde vefat (İstanbul, 1625)
Akrabaları
- babasıHoca Sâdeddin Efendi1598–1599
- ağabeyiHocazade Mehmed Efendi1601–1615
- oğluEbusaid Mehmed Efendi1644–1655
- torunuEbusaidzade Feyzullah Efendi1690–1694
Eserleri
- Divan (Farsça)
- Gül-i Handân
- Fezâil-i Cum'a
- Gülistân-ı Şemâil
Eser adları kaynaklarda geçtiği biçimiyle; seçme bir liste olabilir.
Kaynak notları
- Ebusaid Mehmed Efendi'nin oğlu olduğu bu kişinin DİA maddesinde geçmez; Vikipedi bilgi kutusu ile Ebusaid Mehmed Efendi'nin Vikipedi maddesinde yer alır.
- Ebusaidzade Feyzullah Efendi'nin torunu olduğu, DİA'nın Feyzullah Efendi (Ebûsaidzâde) maddesine dayanır (Esad Efendi neslinden, babası Ebûsaid Mehmed Efendi).
Kaynakların ayrıştığı ya da verinin nasıl okunduğunu açıklayan notlar.
Kaynaklar
- Vikipedi“Hocazade Esad Efendi”, Türkçe Vikipedi. tr.wikipedia.org/wiki/Hocazade_Esad_EfendiCC BY-SA 4.0; içerik özetlenerek ve yeniden düzenlenerek kullanılmıştır.
- Vikipedi“Osmanlı şeyhülislamları listesi”, Türkçe Vikipedi, 36830507 numaralı sürüm (22 Şubat 2026). tr.wikipedia.org/wiki/Osmanlı_şeyhülislamları_listesigörev tarihleri, süreler ve padişahlar; CC BY-SA 4.0
- TDV İslâm AnsiklopedisiM. Münir Aktepe, “ESAD EFENDİ, Hocazâde”, TDV İslâm Ansiklopedisi, c. 11, 1995, s. 340-341. islamansiklopedisi.org.tr/esad-efendi-hocazadeBu maddeden yalnızca olgular alınmış, metin aktarılmamıştır.