Osmanlı şeyhülislamı
Paşmakçızade Seyit Ali Efendi
1703–1712Gerileme Dönemi3 kez şeyhülislam oldu
Edirne Vakası'ndan Prut Seferi'ne kadar üç kez şeyhülislamlığa getirilen, nakîbüleşraflık da yapmış, fetva mecmuası sahibi âlim.
Şeyhülislamlıkları
| Sıra | Başlangıç – bitiş | Padişah | Süre | Görevden ayrılış |
|---|---|---|---|---|
| 66.1. görev | 23 Temmuz 1703 – 1703 | II. Mustafa, III. AhmedGerileme Dönemipadişah değişince görevde kaldı | < 1 yıl | diğerEdirne Vakası'nda âsilerce atandı, hastalığını öne sürüp kabul etmedi; II. Mustafa makamı başkasına verdi. |
| 69.2. görev | 26 Ocak 1704 – 1 Şubat 1707 | III. AhmedGerileme Dönemi | 3 yıl, 6 gün | azilSadrazam Çorlulu Ali Paşa'nın baskısıyla III. Ahmed azline izin verdi; ardından Sinop'a sürüldü. |
| 72.3. görev | 16 Temmuz 1710 – 12 Şubat 1712 | III. AhmedGerileme Dönemi | 1 yıl, 211 gün | görevde vefatEbezade Abdullah Efendi'nin yerine üçüncü kez geldi; Prut Seferi'ni destekledi, makamdayken öldü. |
Sıra, Vikipedi listesindeki atama sırasıdır; Paşmakçızade Seyit Ali Efendi listede #50 numaralı şeyhülislamdır. ≈ işaretli süreler tarihlerden hesaplanmıştır.
Hayatı
- Köken
- ilmiye ailesiÜsküdar kadısı Mehmed Efendi'nin oğlu; Şeyhülislam Abdürrahim Efendi'den mülazım oldu
- Doğum
- 1639
- Aile
- Paşmakçızade
- Ölüm
- görevde vefat (İstanbul, 1712)
Akrabaları
- oğluPaşmakçızade Abdullah Efendi1731–1732
- damadıEbuishakzade İshak Efendi1733–1734
Eserleri
- Fetva mecmuası
Eser adları kaynaklarda geçtiği biçimiyle; seçme bir liste olabilir.
Kaynak notları
- İlk tayin (1703) birkaç gün sürdü; II. Mustafa onayı 31 Temmuz 1703'te verdi, sonra makamı Yekçeşm Hüseyin Efendi'ye verdi. Kesin bitiş tarihi verilmiyor.
Kaynakların ayrıştığı ya da verinin nasıl okunduğunu açıklayan notlar.
Kaynaklar
- Vikipedi“Paşmakçızade Ali Efendi”, Türkçe Vikipedi. tr.wikipedia.org/wiki/Paşmakçızade_Ali_EfendiCC BY-SA 4.0; içerik özetlenerek ve yeniden düzenlenerek kullanılmıştır.
- Vikipedi“Osmanlı şeyhülislamları listesi”, Türkçe Vikipedi, 36830507 numaralı sürüm (22 Şubat 2026). tr.wikipedia.org/wiki/Osmanlı_şeyhülislamları_listesigörev tarihleri, süreler ve padişahlar; CC BY-SA 4.0
- TDV İslâm AnsiklopedisiMehmet İpşirli, “PAŞMAKÇIZÂDE ALİ EFENDİ”, TDV İslâm Ansiklopedisi, c. 34, 2007, s. 185-186. islamansiklopedisi.org.tr/pasmakcizade-ali-efendiBu maddeden yalnızca olgular alınmış, metin aktarılmamıştır.